Legeskosten uitgelegd: dit moet je weten!

Spring snel naar

1. 1. Wat zijn legeskosten? 
   2. Wanneer betaal je legeskosten? 
   3. Waaruit bestaan legeskosten? 
   4. Hoe bereken ik mijn legeskosten? 
   5. Bezwaar maken tegen je legeskosten 
   6. Wat als ik mijn vergunningaanvraag intrek? 
   7. Legeskosten samengevat

Wat zijn legeskosten?

Legeskosten zijn de kosten die je betaalt aan de gemeente voor het in behandeling nemen van jouw vergunningaanvraag. Denk hierbij aan een omgevingsvergunning voor een nieuwbouwwoning, een uitbouw of een dakkapel. De gemeente gebruikt deze vergoeding om je aanvraag te beoordelen aan de hand van onder andere het bestemmingsplan, het Bouwbesluit en andere wettelijke regels.

Belangrijk om te weten: legeskosten betaal je altijd, ongeacht of je vergunning uiteindelijk wordt goedgekeurd. Ook als je aanvraag wordt afgewezen, blijft de rekening staan. Daarom loont het om je aanvraag goed voor te bereiden, bijvoorbeeld via een haalbaarheidsonderzoek.

Wanneer betaal je legeskosten?

In de meeste gevallen worden legeskosten in rekening gebracht zodra je een vergunning aanvraagt voor bouwen, verbouwen of het uitvoeren van bepaalde andere activiteiten, zoals het kappen van bomen of het plaatsen van een reclamebord. Alleen wanneer jouw project volledig binnen de vergunningsvrije regels valt, betaal je géén legeskosten.

Soms kan een aanvraag gedeeltelijk vergunningsvrij zijn. Stel je bouwt een aanbouw die vergunningsvrij is, maar voegt daar ook een opbouw aan toe die wél vergunningsplichtig is. In dat geval worden de legeskosten alleen berekend over het deel dat een vergunning vereist.

Waaruit bestaan legeskosten?

Hoeveel je aan legeskosten betaalt, hangt af van meerdere factoren. De belangrijkste is de hoogte van de bouwkosten van je project. Gemeenten gebruiken deze kosten als basis voor hun berekening. Vaak gaat het om een vastgesteld percentage van de totale bouwsom, exclusief btw. En dat geldt ook als je zelf gaat bouwen: de gemeente gaat uit van standaardtarieven, niet van jouw eigen planning of inzet.

Daarnaast kunnen er extra kosten bijkomen als jouw project complexer is dan gemiddeld. Denk aan het afwijken van het bestemmingsplan, het verbouwen van een monumentaal pand, of het uitvoeren van sloopwerkzaamheden. Ook hierin verschillen gemeenten van elkaar, wat betekent dat hetzelfde project in de ene gemeente aanzienlijk duurder kan uitvallen dan in de andere.

Hoe bereken je legeskosten?

Wil je vooraf weten wat je ongeveer kwijt bent aan legeskosten? Dan zijn er twee manieren om dat te doen. De makkelijkste is via een online rekentool of “legescalculator” van jouw gemeente. Deze geeft vaak snel een indicatie.

Liever zelf aan de slag? Dan kijk je eerst welk percentage jouw gemeente hanteert voor bouwleges. Dat vind je in de legesverordening. Vermenigvuldig dat percentage met jouw totale bouwkosten en tel daar eventuele extra leges bij op voor specifieke onderdelen, zoals sloop of afwijking van het bestemmingsplan.

Een voorbeeld: Stel je gaat bouwen in een gemeente die 3% hanteert en je totale bouwkosten zijn €50.000. Dan betaal je €1.500 aan legeskosten. In een andere gemeente waar het tarief lager ligt, bijvoorbeeld 2%, ben je voor exact hetzelfde plan €1.000 kwijt. Het loont dus echt om dit vooraf te checken.

Bezwaar maken tegen je legeskosten 

Het kan gebeuren dat je het niet eens bent met de hoogte van de legeskosten. Misschien heeft de gemeente een verkeerde inschatting gemaakt van de bouwkosten, of is de berekening niet transparant. In dat geval kun je bezwaar maken. 

Hoe maak je bezwaar? 

1. Betaal de legeskosten – Dit moet altijd eerst, ook als je bezwaar wilt maken. 
2. Dien een schriftelijk bezwaar in bij de gemeente – Vermeld hierin waarom je bezwaar maakt en voeg eventuele bewijsstukken toe. 
3. Wacht op de reactie van de gemeente – Als je bezwaar gegrond wordt verklaard, krijg je (een deel van) de legeskosten terug. 

Wat als ik mijn vergunningaanvraag intrek? 

Het komt voor dat je een aanvraag toch niet doorzet. Misschien is de uitkomst van het onderzoek teleurstellend, of verandert je plan gaandeweg. In dat geval kun je de vergunningaanvraag intrekken. De vraag is dan: krijg je je legeskosten terug?

Dat hangt af van het moment waarop je de aanvraag intrekt. Trek je deze in binnen drie weken na indiening, dan krijg je vaak tot 75% van de kosten terug. Doe je dit tussen drie en zes weken, dan is de vergoeding meestal nog 50%. Na zes weken vervalt het recht op restitutie meestal volledig, omdat de gemeente dan al veel werk heeft verricht.

Let op: Zelfs als je je aanvraag intrekt, heeft de gemeente al tijd en middelen besteed aan de behandeling van je aanvraag. Dit verklaart waarom je niet altijd het volledige bedrag terugkrijgt. 

Legeskosten samengevat

Legeskosten zijn geen onbeduidende post op je begroting. Ze zijn vaak onzichtbaar in het begin, maar kunnen alsnog flink aantikken. Daarom is het belangrijk om vooraf te weten waar je aan toe bent. Check de tarieven in jouw gemeente, schat je bouwkosten realistisch in, en zorg voor een goed onderbouwde aanvraag. Daarmee voorkom je niet alleen financiële verrassingen, maar ook vertragingen in de procedure.